Шолу
Сәнби немесе сәнбей (Сәнбиліктер; моңғ. Сүмбэ, Сяньби Сүмбе, Сианби, қытай транскрипциясында - «Сианби», қытайша: 鮮卑) - Ішкі Монғолия аумағында өмір сүрген көшпенді ежелгі моңғол тайпалары. Біздің дәуірімізге дейінгі III ғасырда Дунху одағынан шыққан. Қазақтардың, моңғолдардың этногенезіне қатысты. Шын аты-жөні белгісіз. Қытай транскрипциясында бұрмаланған «сянби» этнонимі - бұл конвенция. «Сирби», «Сирви», «Сарби» деген атпен әртүрлі қытай дереккөздерінде аталған . 93 жылы Қытай коалициясы, сәнбилер, динлиндер және чешистер (Тұрпан оазисі тұрғындары) бірігіп ғұндарды Их Баян ( қытайша: 稽落山之戰) шайқасында жеңді. 155 жылы сәнби көшбасшысы Таңшығай ғұндарды тас-талқан етіп, олардың төрт бөлікке ыдырауына әсер етті. Бірінші бөлігі жеңімпаз сәнбилерге қосылды, екіншісі Қытайға қоныс аударды, үшіншісі Тарбағатай тау ормандары мен шатқалдары және Қара Ертіс бассейнінде қалды; Төртіншісі ( ғұндар ) батыс жаққа шегініп, 158.
Тарихи кезеңдер
Xianbei (60–83)
60 CE – 83 CE
Area: 998,133 km²
Xianbei (84–105)
84 CE – 105 CE
Area: 998,277 km²
Xianbei (106–116)
106 CE – 116 CE
Area: 3,439,317 km²
Xianbei (117–153)
117 CE – 153 CE
Area: 3,508,880 km²
Xianbei (154–160)
154 CE – 160 CE
Area: 3,511,935 km²
Xianbei (161–164)
161 CE – 164 CE
Area: 5,180,977 km²
Xianbei (165–196)
165 CE – 196 CE
Area: 5,180,668 km²
Xianbei (197–206)
197 CE – 206 CE
Area: 5,180,831 km²
Xianbei (207–223)
207 CE – 223 CE
Area: 5,180,902 km²
Xianbei (224–237)
224 CE – 237 CE
Area: 625,237 km²