Шолу
Сақтардан соңғы Қазақстан аумағында және көрші аймақтарда үлкен мемлекет құрып дәуірлеген халық — ғұндар еді. Б.з.д. IV ғасырда-ақ Қытай мемлекеті ғұндарды өздерінің "солтүстік-батыстағы күшті бәсекелесі, жауы" деп есептеген. Бұл күндері түркі тілінде сөйлегендігі дәлелденіп отырған ғұндар басында тайпалық одақ болып, одан күшті мемлекет құрды. Ғұндардың мемлекеттік тарихы жөнінде жазба деректер жеткілікті. Олардың саяси-қоғамдық кұрылысы жөніндегі деректер, негізінен, қытай жылнамаларында мол сақталған. Ғұндарда мемлекеттіліктің негізі б.з.д. III ғасырлардан бастады. Ғұндар мемлекеттілігін толық калыптастырып, оның саяси жүйесін құрушы ірі саяси тұлға — Мөде тәңірқұты (қытай деректері Маодун деп атайды) болды. Ғұндардың саяси жүйесі өте күрделі болды. Мемлекеттің басында тәңіркұты тұрды. Ғұн тарихын көне қытай тілінен қазақ тіліне аударушы ғалым Қ.Салғараұлының пікіріне сүйенсек, бұл сөз бүгінгі қазақ тілінде де бар. "Тәңірқұты" елдің қарулы.
Тарихи кезеңдер
Xiongnu (-208–-207)
208 BCE – 207 BCE
Capital: Chanyu TingArea: 3,685,177 km²
Xiongnu (-206–-204)
206 BCE – 204 BCE
Capital: Chanyu TingArea: 3,685,537 km²
Xiongnu (-203–-198)
203 BCE – 198 BCE
Capital: Chanyu TingArea: 4,114,315 km²
Xiongnu (-197–-171)
197 BCE – 171 BCE
Capital: Chanyu TingArea: 4,114,267 km²
Xiongnu (-170–-165)
170 BCE – 165 BCE
Capital: Chanyu TingArea: 5,131,618 km²
Xiongnu (-164–-145)
164 BCE – 145 BCE
Capital: Chanyu TingArea: 5,131,032 km²
Xiongnu (-144–-127)
144 BCE – 127 BCE
Capital: Chanyu TingArea: 5,610,773 km²
Xiongnu (-126–-111)
126 BCE – 111 BCE
Capital: Chanyu TingArea: 5,582,371 km²
Xiongnu (-110–-92)
110 BCE – 92 BCE
Capital: Chanyu TingArea: 3,315,852 km²
Xiongnu (-91–-67)
91 BCE – 67 BCE
Capital: Chanyu TingArea: 3,584,749 km²
20 кезеңнің 10 көрсетілуде. Барлығын көру үшін кіріңіз.